Wzór funkcji
Najczęściej spotykanym sposobem określania funkcji jest podanie jej wzoru.
Na przykład jeśli f(x) = 2x+1, to oznacza, że funkcja nazywa się f i liczbie x przyporządkowuje liczbę 2x+1. Spotykany jest także taki zapis: f:x\rightarrow 2x+1, który oznacza dokładnie to samo oraz krótszy zapis: y = 2x+1, który nie wskazuje jak nazywa się funkcja. Dodatkowo do wzoru funkcji może zostać podana dziedzina. Jeśli dziedzina nie jest podana, wyznaczamy ją na podstawie wzoru. W przypadku powyższej funkcji: D = \mathbb{R}.
Weźmy inną funkcję: g(x) = \frac{1}{x}. Ze wzoru odczytujemy, że funkcja nazywa się g i że liczbie x przyporządkowuje \frac{1}{x}, czyli liczbę do niej odwrotną. W tym przypadku: D = \mathbb{R}\setminus\left\{0\right\}.
Zazwyczaj jeśli dziedzina jest podana, to oznacza, że została zawężona. Na przykład: h(x) = \sqrt{x}, gdzie x \in \mathbb{N}. Funkcja nazywa się h i każdej liczbie naturalnej przyporządkowuje jej pierwiastek kwadratowy. Jeśli dziedzina D = \mathbb{N} nie zostałaby podana, to dziedzina wynikająca ze wzoru byłaby szersza: D = \mathbb{R}_{\ge 0} (obejmowałaby wszystkie liczby nieujemne, ponieważ pierwiastek parzystego stopnia nie jest określony dla liczb ujemnych).
Wzór funkcji określony różnymi wzorami na różnych przedziałach
Funkcja może być określona różnymi wzorami w zależności od wartości jej argumentu. W takim przypadku dla każdego argumentu wybieramy wzór odpowiedni dla przedziału, do którego ten argument należy.
Na przykład:
f(x)= \begin{cases} x+2 & \text{dla } x < 1 \\ x^{2} & \text{dla } x\geq 1 \end{cases}
oznacza, że:
- dla x < 1 korzystamy ze wzoru f(x) = x + 2
- dla x \ge 1 korzystamy ze wzoru f(x) = x^{2}
Przykład. Oblicz f(−2), f(1) i f(3), jeśli f(x)= \begin{cases} x+2 & \text{dla } x < 1 \\ x^{2} & \text{dla } x\geq 1 \end{cases}.
f(−2)=−2+2=0
f(1)=1^{2}=1
f(3)=3^{2}=9
Ważne: najpierw sprawdzamy, do którego przedziału należy argument, a dopiero potem wybieramy odpowiedni wzór funkcji.