Zadania CKE | Matura podstawowa z matematyki
4. Układy równań

Układ równań oznaczony

Układ równań liniowych oznaczony ma dokładnie jedno rozwiązanie. Wykresy równań tego układu (proste) przecinają się w jednym punkcie. Współrzędne tego punktu są rozwiązaniem układu równań.

Przykład. Rozwiąż układ: \begin{cases} x + 3y = 5 \\ 2x + y = 0 \end{cases}.

Spróbujmy rozwiązać układ metodą podstawiania. Z pierwszego równania wyznaczamy x i podstawiamy do drugiego równania:

\begin{cases} x = 5 - 3y \\ 2 \cdot (5 - 3y) + y = 0 \end{cases}

Rozwiązujemy drugie równanie:

2 \cdot (5 - 3y) + y = 0

10 - 6y + y = 0

-5y = -10\quad|:(-5)

y = \frac{-10}{-5} = 2

Obliczamy x:

x = 5 - 3y = 5 - 3 \cdot 2 = 5 - 6 = -1

Otrzymaliśmy jedno rozwiązanie:

\begin{cases} x = -1 \\ y = 2 \end{cases}

Możemy je również zapisać w postaci punktu:

(x,y)=(-1,2)

Układ ten jest układem oznaczonym (ma dokładnie jedno rozwiązanie).

Przekształćmy oba równania do postaci kierunkowej i narysujmy je w układzie współrzędnych:

\begin{cases} x + 3y = 5 \\ 2x + y = 0 \end{cases}

\begin{cases} 3y = -x + 5\quad |:3 \\ y = -2x \end{cases}

\begin{cases} y = \frac{-x}{3} + \frac{5}{3} \\ y = -2x \end{cases}

\begin{cases} y = -\frac{1}{3}x + \frac{5}{3} \\ y = -2x \end{cases}

rozwiązanie graficzne oznaczonego układu równań \begin{cases} x + 3y = 5 \\ 2x + y = 0 \end{cases}

W układzie współrzędnych obie proste przecinają się w jednym punkcie, dlatego układ równań oznaczony ma dokładnie jedno rozwiązanie. Punkt (-1,2) jest jedynym rozwiązaniem tego układu.